{"id":43555,"date":"2023-02-22T08:19:34","date_gmt":"2023-02-22T05:19:34","guid":{"rendered":"https:\/\/mdu.edu.az\/?p=43555"},"modified":"2023-02-22T08:19:35","modified_gmt":"2023-02-22T05:19:35","slug":"xocali-soyqirimina-tarixi-baxis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/xocali-soyqirimina-tarixi-baxis\/","title":{"rendered":"XOCALI SOYQIRIMINA TAR\u0130X\u0130 BAXI\u015e"},"content":{"rendered":"<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 Az\u0259rbaycan tarixinin XX y\u00fczillikd\u0259 \u0259n qanl\u0131 s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. \u00dcz\u0259rind\u0259n 31 il \u00f6tm\u0259sin\u0259 baxmayaraq, bu g\u00fcn d\u0259 hadis\u0259l\u0259r\u0259 n\u0259z\u0259r sald\u0131qda ham\u0131n\u0131 bir sual d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr: Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 ba\u015f verm\u0259y\u0259 bil\u0259rdimi? Apar\u0131lan t\u0259hlill\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n ba\u015f verm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi \u015f\u0259rait s\u00fcni \u015f\u0259kild\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n ba\u015f verm\u0259si h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 lab\u00fcd idi. Faci\u0259nin ba\u015f verm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn s\u00fcni \u015f\u0259kild\u0259 yarad\u0131lan \u015f\u0259raitin b\u00fct\u00fcn m\u0259suliyy\u0259ti is\u0259 respublikan\u0131n o d\u00f6vrk\u00fc r\u0259hb\u0259rliyinin \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. \u018fslind\u0259, Xocal\u0131 faci\u0259sinin ba\u015f verm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m d\u0259 tarixi z\u0259min m\u00f6vcud idi. Bel\u0259 ki, bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f m\u0259krli plan\u0131n n\u0259tic\u0259si, erm\u0259ni c\u0259lladlar\u0131n\u0131n \u00f6t\u0259n \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259n ba\u015flayaraq zaman-zaman xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 apard\u0131\u011f\u0131 m\u0259nfur soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 deportasiya siyas\u0259tin m\u0259ntiqi davam\u0131 idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Xocal\u0131 faci\u0259sin\u0259 ged\u0259n \u0259n q\u0131sa yol 1991-ci ilin pay\u0131z\u0131ndan ba\u015flay\u0131r. 1991-ci ilin 19 noyabr\u0131nda Xocav\u0259nd sakinl\u0259rini amans\u0131zl\u0131qla \u00f6z yurdlar\u0131ndan qovan, noyabr\u0131n 20-d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n qeyr\u0259tli o\u011fullar\u0131n\u0131n bir qrupunun oldu\u011fu vertalyotu partladaraq 23 n\u0259f\u0259ri q\u0259tl\u0259 yetir\u0259n erm\u0259nil\u0259r \u0259slind\u0259 elan olunmam\u0131\u015f m\u00fcharib\u0259ni \u00e7oxdan ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131lar. Quduz erm\u0259ni silahl\u0131lar\u0131 bir-birinin ard\u0131nca az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fayan k\u0259ndl\u0259ri viran qoyur, \u0259haliy\u0259 a\u011f\u0131r divan tuturdular. Respublikan\u0131n o d\u00f6vrk\u00fc r\u0259hb\u0259rliyi Ayaz M\u00fct\u0259llibov ba\u015fda olmaqla h\u0259l\u0259 d\u0259 Moskvadan \u201ck\u00f6m\u0259k\u201d g\u00f6zl\u0259yir v\u0259 faci\u0259y\u0259 aparan \u015f\u0259raitin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir \u0259m\u0259li add\u0131m atm\u0131rd\u0131. 1992-ci ilin yanvar\u0131n 13-d\u0259 Me\u015f\u0259lini, fevral\u0131n 12-d\u0259 Malb\u0259ylini v\u0259 Qu\u015f\u00e7ular\u0131, fevral\u0131n 17-d\u0259 is\u0259 Qarada\u011fl\u0131 k\u0259ndl\u0259rini \u0259l\u0259 ke\u00e7ir\u0259n erm\u0259nil\u0259r Xocal\u0131n\u0131n m\u00fchasir\u0259 h\u0259lq\u0259sini qapatd\u0131lar. \u015e\u0259h\u0259rl\u0259 yegan\u0259 \u0259laq\u0259 yaln\u0131z vertalyot vasit\u0259sil\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilirdi. \u015e\u0259h\u0259r\u0259 elektrik verili\u015fi d\u0259 dayand\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Xocal\u0131n\u0131n yegan\u0259 xilas yolu \u018fsg\u0259ran\u0131n erm\u0259nil\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259nm\u0259si v\u0259 A\u011fdam-Xocal\u0131 yolunun a\u00e7\u0131lmas\u0131 ola bil\u0259rdi. Lakin t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, ba\u015f\u0131 hakimiyy\u0259t u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qar\u0131\u015fm\u0131\u015f o d\u00f6vrk\u00fc iqtidar bu add\u0131m\u0131 atmaq niyy\u0259tind\u0259 deyildi. \u018fsg\u0259ran\u0131n erm\u0259nil\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259nm\u0259si plan\u0131 m\u00fcxt\u0259lif b\u0259han\u0259l\u0259rl\u0259 uzad\u0131l\u0131rd\u0131. H\u00fccum plan\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259 fevral\u0131n 20-n\u0259, daha sonra 22-n\u0259 v\u0259 n\u0259hay\u0259t fevral\u0131n 25-d\u0259k uzad\u0131lsa da, bu plan ba\u015f tutmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Xocal\u0131 \u00f6l\u00fcm\u0259 m\u0259hkum edildi. Fevral\u0131n 25-d\u0259n 26-na ke\u00e7\u0259n gec\u0259 erm\u0259ni c\u0259lladlar\u0131 v\u0259 Rusiyan\u0131n h\u0259l\u0259 sovet d\u00f6n\u0259mind\u0259n Xank\u0259ndind\u0259 ili\u015fib qalm\u0131\u015f 366-c\u0131 motoat\u0131c\u0131 alay\u0131 Xocal\u0131ya h\u00fccum ed\u0259r\u0259k XX \u0259srin \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli faci\u0259sini \u2013 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259tdil\u0259r. 7 mind\u0259n \u00e7ox \u0259halisi olan Xocal\u0131 yerl\u0259-yeksan edildi. Soyq\u0131r\u0131m\u0131 zaman\u0131 613 n\u0259f\u0259r dinc \u0259hali \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc, 487 n\u0259f\u0259r yaraland\u0131, 1275 n\u0259f\u0259r \u0259sir g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc, 150 n\u0259f\u0259r itkin d\u00fc\u015fd\u00fc. 63 u\u015faq, 106 qad\u0131n, 70 qoca x\u00fcsusi amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirildi. 8 ail\u0259 b\u00fcsb\u00fct\u00fcn m\u0259hv edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 erm\u0259ni \u015fovinizminin 200 ild\u0259n art\u0131q bir d\u00f6vrd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259tinin \u0259n qanl\u0131 s\u0259hif\u0259si oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259 qeyd edilm\u0259lidir ki, 1992-ci ild\u0259 t\u00f6r\u0259dilm\u0259sin\u0259 baxmayaraq Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 \u00f6z h\u00fcquqi-siyasi qiym\u0259tini h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 ala bilm\u0259di. H\u0259tta 1993-c\u00fc il fevral\u0131n 23-d\u0259 \u201cAz\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 edilmi\u015f v\u0259h\u015filikl\u0259rin a\u00e7\u0131qlanmas\u0131\u201d haqq\u0131nda imzalanm\u0131\u015f Prezident f\u0259rman\u0131 da yaln\u0131z ka\u011f\u0131z \u00fcz\u0259rind\u0259 qald\u0131. Xocal\u0131 q\u0259tliam\u0131 \u00f6z \u0259sl h\u00fcquqi-siyasi qiym\u0259tini Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin \u00f6lk\u0259 r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131ndan sonra ala bildi. Ulu \u00d6nd\u0259rin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 Milli M\u0259clis 1994-c\u00fc il fevral\u0131n 24-d\u0259 \u201cXocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 G\u00fcn\u00fc\u201d haqq\u0131nda q\u0259rar q\u0259bul etdi. Xocal\u0131 faci\u0259sin\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u0259ssasl\u0131qla yana\u015fan Prezident Heyd\u0259r \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n 1997-ci il fevral\u0131n 25-d\u0259 \u201cXocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sin\u0259 s\u00fckut d\u0259qiq\u0259si elan edilm\u0259si haqq\u0131nda\u201d S\u0259r\u0259ncam imzaland\u0131. S\u0259r\u0259ncama \u0259sas\u0259n h\u0259r il fevral\u0131n 26-s\u0131 saat 17<sup>00<\/sup>-da Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u0259razisind\u0259 Xocal\u0131 soyqr\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sin\u0259 ehtiram \u0259lam\u0259ti olaraq s\u00fckut d\u0259qiq\u0259si elan edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na h\u00fcquqi-siyasi qiym\u0259t verilm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259si bug\u00fcnk\u00fc iqtidar\u0131n da \u0259sas diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259dir. Bu g\u00fcn b\u00fct\u00fcn s\u0259yl\u0259r Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 h\u00fcquqi-siyasi qiym\u0259t verilm\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259ldilmi\u015fdir. \u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevin m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc xarici siyas\u0259tinin bir istiqam\u0259tini d\u0259 m\u0259hz Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n v\u0259 dig\u0259r Az\u0259rbaycan h\u0259qiq\u0259tl\u0259rinin beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131d\u0131lmas\u0131 i\u015fi t\u0259\u015fkil edir.<\/p>\n\n\n\n<p>31 il sonra Xocal\u0131 faci\u0259sin\u0259 diqq\u0259t yetirdikd\u0259 bir daha \u0259min oluruq ki, bu, Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 ba\u015f vermi\u015f adi bir hadis\u0259 deyil. Bu hadis\u0259ni t\u0259kc\u0259 milli faci\u0259 v\u0259 ya soyq\u0131r\u0131m\u0131 n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rind\u0259n qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259kl\u0259 d\u0259 kifay\u0259tl\u0259nm\u0259k olmaz. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 b\u00f6y\u00fck ideoloji v\u0259 ideya-siyasi \u0259h\u0259miyy\u0259ti olan bir hadis\u0259dir. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 h\u0259r \u015feyd\u0259n \u0259vv\u0259l tarixin da\u015f yadda\u015f\u0131ndan \u00fcz\u00fc bu t\u0259r\u0259f\u0259 s\u00fcz\u00fcl\u00fcb g\u0259l\u0259n bir tarixi h\u0259qiq\u0259ti ortaya qoydu: \u201cqar\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n dost olmaz\u201d.&nbsp; D\u0259d\u0259miz Qorqudun biz\u0259 v\u0259siyy\u0259t etdiyi, 1300 ild\u0259n art\u0131q ya\u015f\u0131 olan bu k\u0259lam\u0131n h\u0259qiqiliyi m\u0259hz Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131nda bir daha \u00f6z t\u0259sdiqini tapm\u0131\u015f oldu. Xocal\u0131 faci\u0259si biz\u0259 dostumuzu v\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nimizi bir daha tan\u0131td\u0131, tarixi yadda\u015f\u0131m\u0131z\u0131 cilalad\u0131. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 m\u0259hz XX y\u00fczilliyin sonlar\u0131nda bir daha tarixin d\u0259rsl\u0259rind\u0259n ibr\u0259t g\u00f6t\u00fcrm\u0259yi, tarixi unutqanl\u0131\u011f\u0131m\u0131za son qoyma\u011f\u0131 biz\u0259 xat\u0131rlatd\u0131. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 x\u00fcsusil\u0259, g\u0259nc n\u0259slin v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik ruhunda t\u0259rbiy\u0259sind\u0259 m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik olan bir hadis\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcasir tariximizin d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si olan 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n sava\u015f\u0131 Az\u0259rbaycan g\u0259ncliyinin nec\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r v\u0259 m\u00fcbariz oldu\u011funun \u0259n bariz n\u00fcmun\u0259sin\u0259 \u00e7evrildi. Lakin hesab edirik ki, bu istiqam\u0259td\u0259 qar\u015f\u0131m\u0131zda h\u0259l\u0259 \u00e7ox v\u0259zif\u0259l\u0259r dayan\u0131r. Unutmamal\u0131y\u0131q ki, qar\u015f\u0131m\u0131zada dayanan d\u00fc\u015fm\u0259n Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u0259srl\u0259r boyu yaratd\u0131\u011f\u0131 tarixi-m\u0259d\u0259ni irs\u0259 sahib ola bil\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r m\u0259krlidir. D\u0259mir Yumruqdan a\u011f\u0131r z\u0259rb\u0259l\u0259r almas\u0131na baxmayaraq h\u0259l\u0259 d\u0259 \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rind\u0259 israr etm\u0259kd\u0259dir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan g\u0259ncliyi daim say\u0131q olmal\u0131d\u0131r, \u00f6z tarixi ke\u00e7mi\u015fini, tarixi co\u011frafiyas\u0131n\u0131, etno-m\u0259d\u0259ni irsini d\u0259rind\u0259n bilm\u0259li v\u0259 ona sahib durma\u011f\u0131 bacarmal\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcn informasiya c\u0259miyy\u0259ti \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015fad\u0131\u011fm\u0131z bir d\u00f6vrd\u0259 \u00fczd\u0259niraq Erm\u0259nistan Respublikas\u0131 il\u0259 apard\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u00fcbariz\u0259nin m\u00fch\u00fcm bir hiss\u0259sini d\u0259 m\u0259hz informasiya m\u00fcbariz\u0259si t\u0259\u015fkil edir. Bu m\u00fcbariz\u0259d\u0259 u\u011fur qazanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 Az\u0259rbaycan g\u0259ncliyi x\u00fcsusil\u0259 f\u0259al olmal\u0131d\u0131r. &nbsp;\u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev d\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131n\u0131n birind\u0259 demi\u015fdir: \u201cBizim siyasi-diplomatik v\u0259 informasiya-t\u0259bli\u011fat m\u00fcbariz\u0259si sah\u0259sind\u0259 g\u00f6rm\u0259li olaca\u011f\u0131m\u0131z i\u015fl\u0259r h\u0259l\u0259 \u00e7oxdur. Bu yolda b\u00fct\u00fcn imkanlar\u0131m\u0131z\u0131 s\u0259f\u0259rb\u0259r etm\u0259li, daha s\u0259m\u0259r\u0259li i\u015fl\u0259m\u0259liyik\u201d. \u0130nan\u0131r\u0131q ki, Az\u0259rbaycan g\u0259ncliyi \u00f6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n bu \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 \u0259traf\u0131nda s\u0131x birl\u0259\u015f\u0259r\u0259k, bu informasiya m\u00fcbariz\u0259sind\u0259 \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n b\u00fct\u00fcn v\u0259zif\u0259 v\u0259 imkanlardan daha s\u0259m\u0259r\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 ed\u0259c\u0259kdir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Nizami Zeynalov<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru, dosent<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u041c\u0438\u043d\u0433\u044f\u0447\u0435\u0432\u0438\u0440\u0441\u043a\u0438\u0439 \u0413\u043e\u0441\u0443\u0434\u0430\u0440\u0441\u0442\u0432\u0435\u043d\u043d\u044b\u0439 \u0423\u043d\u0438\u0432\u0435\u0440\u0441\u0438\u0442\u0435\u0442<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 Az\u0259rbaycan tarixinin XX y\u00fczillikd\u0259 \u0259n qanl\u0131 s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. \u00dcz\u0259rind\u0259n 31 il \u00f6tm\u0259sin\u0259 baxmayaraq, bu g\u00fcn d\u0259 hadis\u0259l\u0259r\u0259 n\u0259z\u0259r sald\u0131qda ham\u0131n\u0131 bir sual d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr: Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 ba\u015f verm\u0259y\u0259 bil\u0259rdimi? Apar\u0131lan t\u0259hlill\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n ba\u015f verm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi \u015f\u0259rait s\u00fcni \u015f\u0259kild\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n ba\u015f verm\u0259si h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 lab\u00fcd idi. Faci\u0259nin ba\u015f verm\u0259si [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":43556,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-43555","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mdu_xeberleri","entry","has-media"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43555","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=43555"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43555\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43557,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43555\/revisions\/43557"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/43556"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=43555"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=43555"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=43555"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}