{"id":90228,"date":"2026-03-11T14:14:49","date_gmt":"2026-03-11T11:14:49","guid":{"rendered":"https:\/\/mdu.edu.az\/?p=90228"},"modified":"2026-03-24T14:17:13","modified_gmt":"2026-03-24T11:17:13","slug":"kampus_11-03-26","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/kampus_11-03-26\/","title":{"rendered":"Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 &#8220;Kampusda Tullant\u0131lar\u0131n Azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 T\u0259krar Emal \u0130nfrastrukturunun Qurulmas\u0131&#8221; m\u00f6vzusunda t\u0259lim ke\u00e7irilib"},"content":{"rendered":"<p>Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 Fizika v\u0259 Ekologiya kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi Ay\u015f\u0259n Salmanova t\u0259r\u0259find\u0259n Ekologiya ixtisas\u0131n\u0131n 24 qrupu \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Kampusda Tullant\u0131lar\u0131n Azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 T\u0259krar Emal \u0130nfrastrukturunun Qurulmas\u0131&#8221; m\u00f6vzusunda t\u0259lim t\u0259\u015fkil olunub. T\u0259limd\u0259 universitet kampusunda tullant\u0131lar\u0131n idar\u0259 edilm\u0259si, onlar\u0131n azald\u0131lmas\u0131 strategiyalar\u0131 v\u0259 t\u0259krar emal sisteml\u0259rinin qurulmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri m\u00fczakir\u0259 edilib. T\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r m\u00f6vzu \u0259traf\u0131nda aktiv m\u00fczakir\u0259l\u0259r apararaq kampusda davaml\u0131 tullant\u0131 idar\u0259\u00e7iliyi modelinin t\u0259tbiqi yollar\u0131 bar\u0259d\u0259 fikir m\u00fcbadil\u0259si edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259lim m\u00f6vzusunun \u0259sas istiqam\u0259ti tullant\u0131lar\u0131n m\u0259nb\u0259d\u0259 azald\u0131lmas\u0131 strategiyalar\u0131 olub. Bildirilib ki, bird\u0259f\u0259lik m\u0259hsullar\u0131n istifad\u0259sinin azald\u0131lmas\u0131, t\u0259krar istifad\u0259 sisteml\u0259rinin t\u0259tbiqi, ka\u011f\u0131zs\u0131z kampus t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259ri, ya\u015f\u0131l sat\u0131nalma siyas\u0259ti v\u0259 uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc, t\u0259mir\u0259 yararl\u0131 avadanl\u0131qlar\u0131n al\u0131nmas\u0131 tullant\u0131lar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131nda \u0259sas rol oynay\u0131r. T\u0259krar istifad\u0259 edil\u0259 bil\u0259n qablar\u0131n t\u0259\u015fviqi, \u00f6z st\u0259kan\u0131n\u0131 g\u0259tir\u0259nl\u0259r\u0259 endirim sistemi v\u0259 &#8220;\u00e7ap etm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l d\u00fc\u015f\u00fcn&#8221; siyas\u0259ti kimi praktiki t\u0259dbirl\u0259r m\u00fczakir\u0259 olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259lim zaman\u0131 kampusda t\u0259krar emal infrastrukturunun qurulmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 geni\u015f yer ayr\u0131l\u0131b. Toplama m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin strateji yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si, r\u0259ng kodla\u015fd\u0131rmas\u0131 v\u0259 etiketl\u0259m\u0259 standartlar\u0131, ikili toplama sistemi, x\u00fcsusi tullant\u0131lar\u0131n (elektron, t\u0259hl\u00fck\u0259li, tekstil) toplanmas\u0131 v\u0259 m\u00fcv\u0259qq\u0259ti saxlama il\u0259 da\u015f\u0131nma lojistikas\u0131 bar\u0259d\u0259 \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat verilib. Beyn\u0259lxalq standartlara uy\u011fun r\u0259ng kodlar\u0131 \u2013 mavi (ka\u011f\u0131z), sar\u0131 (plastik\/metall), ya\u015f\u0131l (\u015f\u00fc\u015f\u0259), q\u0259hv\u0259yi (\u00fczvi tullant\u0131lar) izah edilib.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dczvi tullant\u0131lar\u0131n idar\u0259si v\u0259 kompostla\u015fd\u0131rma m\u00f6vzusunda geni\u015f t\u0259qdimat edilib. Yem\u0259kxana m\u0259tb\u0259xi, yem\u0259k qal\u0131qlar\u0131 v\u0259 ya\u015f\u0131ll\u0131q sah\u0259l\u0259rind\u0259n \u00e7\u0131xan budaqlar v\u0259 yarpaqlar kimi \u00fczvi tullant\u0131 m\u0259nb\u0259l\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. A\u00e7\u0131q sah\u0259 kompostu, vermikompost (qurd kompostu) v\u0259 Bokashi \u00fcsulu kimi kompostla\u015fd\u0131rma texnologiyalar\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verilib. \u018fld\u0259 edil\u0259n kompostun kampusdak\u0131 ya\u015f\u0131ll\u0131q sah\u0259l\u0259rind\u0259 g\u00fcbr\u0259 kimi istifad\u0259si v\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r\u0259 paylanmas\u0131 imkanlar\u0131 m\u00fczakir\u0259 olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259limin yekun hiss\u0259sind\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259, motivasiya v\u0259 davaml\u0131l\u0131q m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri m\u00fczakir\u0259 edilib. T\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin maarifl\u0259ndirilm\u0259si, t\u0259krar emal el\u00e7il\u0259ri (k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259r) sisteminin qurulmas\u0131, oyunla\u015fd\u0131rma (gamification) \u00fcsulu il\u0259 yataqxanalar aras\u0131nda yar\u0131\u015flar\u0131n t\u0259\u015fkili, toplanan tullant\u0131 miqdar\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259r\u0259n r\u0259q\u0259msal ekranlar\u0131n qura\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, ayl\u0131q tullant\u0131 statistikas\u0131n\u0131n tutulmas\u0131 v\u0259 illik davaml\u0131l\u0131q hesabat\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 kimi t\u0259dbirl\u0259r bar\u0259d\u0259 \u0259trafl\u0131 m\u00fczakir\u0259l\u0259r apar\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259limin yekununda i\u015ftirak\u00e7\u0131larla interaktiv m\u00fczakir\u0259 apar\u0131l\u0131b, suallar cavabland\u0131r\u0131l\u0131b. T\u0259lim i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 \u2013 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r&nbsp;\u018fliyeva Fatim\u0259, M\u0259mm\u0259dova G\u00fclcan\u0259 v\u0259 Mustafazad\u0259 Hafiz\u0259&nbsp;v\u0259 Z\u00fclf\u0259liyev \u018fl\u0259kb\u0259r etdikl\u0259ri bilikl\u0259r bar\u0259d\u0259 t\u0259\u0259ss\u00fcratlar\u0131n\u0131 b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcbl\u0259r.&nbsp;\u018fliyeva Fatim\u0259&nbsp;kampus metabolizmas\u0131 v\u0259 tullant\u0131 auditinin apar\u0131lmas\u0131 metodlar\u0131 haqq\u0131nda m\u0259lumatlar\u0131 maraqla qar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131,&nbsp;M\u0259mm\u0259dova G\u00fclcan\u0259&nbsp;kompostla\u015fd\u0131rma texnologiyalar\u0131 v\u0259 \u00fczvi tullant\u0131lar\u0131n idar\u0259 edilm\u0259si bar\u0259d\u0259 yeni bilikl\u0259r \u0259ld\u0259 etdiyini,&nbsp;Mustafazad\u0259 Hafiz\u0259 v\u0259 Z\u00fclf\u0259liyev \u018fl\u0259kb\u0259r&nbsp;is\u0259 t\u0259krar emal infrastrukturunun qurulmas\u0131 v\u0259 r\u0259ng kodla\u015fd\u0131rmas\u0131 sisteminin praktiki t\u0259tbiqinin \u0259h\u0259miyy\u0259ti bar\u0259d\u0259 fikirl\u0259rini bildirib. Qeyd olunub ki, kampusda tullant\u0131lar\u0131n azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259krar emal infrastrukturunun qurulmas\u0131 h\u0259r bir t\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n f\u0259al i\u015ftirak\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b ed\u0259n kollektiv m\u0259suliyy\u0259t m\u0259s\u0259l\u0259sidir.<strong><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 Fizika v\u0259 Ekologiya kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi Ay\u015f\u0259n Salmanova t\u0259r\u0259find\u0259n Ekologiya ixtisas\u0131n\u0131n 24 qrupu \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Kampusda Tullant\u0131lar\u0131n Azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 T\u0259krar Emal \u0130nfrastrukturunun Qurulmas\u0131&#8221; m\u00f6vzusunda t\u0259lim t\u0259\u015fkil olunub. T\u0259limd\u0259 universitet kampusunda tullant\u0131lar\u0131n idar\u0259 edilm\u0259si, onlar\u0131n azald\u0131lmas\u0131 strategiyalar\u0131 v\u0259 t\u0259krar emal sisteml\u0259rinin qurulmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri m\u00fczakir\u0259 edilib. T\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r m\u00f6vzu \u0259traf\u0131nda aktiv m\u00fczakir\u0259l\u0259r apararaq kampusda davaml\u0131 tullant\u0131 idar\u0259\u00e7iliyi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":90229,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"_eb_attr":"","ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[90229,90230,90231,90232,90233,90234],"footnotes":""},"categories":[87],"tags":[],"class_list":["post-90228","post","type-post","status-publish","format-gallery","has-post-thumbnail","hentry","category-fizika-xbrlr","post_format-post-format-gallery","entry","has-media"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90228","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90228"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90228\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":90235,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90228\/revisions\/90235"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90229"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}