{"id":92072,"date":"2026-01-31T08:16:00","date_gmt":"2026-01-31T05:16:00","guid":{"rendered":"https:\/\/mdu.edu.az\/?p=92072"},"modified":"2026-04-07T08:19:10","modified_gmt":"2026-04-07T05:19:10","slug":"s%c9%99nayed%c9%99-karbon-v%c9%99-resurs-idar%c9%99etm%c9%99si-uzr%c9%99-qlobal-yanasmalar-31-01-26","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/s%c9%99nayed%c9%99-karbon-v%c9%99-resurs-idar%c9%99etm%c9%99si-uzr%c9%99-qlobal-yanasmalar-31-01-26\/","title":{"rendered":"Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 \u201cS\u0259nayed\u0259 karbon v\u0259 resurs idar\u0259etm\u0259si \u00fczr\u0259 qlobal yana\u015fmalar\u201d m\u00f6vzusunda t\u0259lim ke\u00e7irilib"},"content":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 T\u0259bi\u0259t elml\u0259ri kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi M\u0259mm\u0259dova Fatim\u0259 V\u00fcqar q\u0131z\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cS\u0259nayed\u0259 karbon v\u0259 resurs idar\u0259etm\u0259si \u00fczr\u0259 qlobal yana\u015fmalar\u201d m\u00f6vzusunda maarifl\u0259ndirici t\u0259lim t\u0259\u015fkil olunub.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259lim zaman\u0131 s\u0259naye sektorunda iqlim d\u0259yi\u015fikliyi il\u0259 m\u00fcbariz\u0259, karbon emissiyalar\u0131n\u0131n azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 resurslardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 istiqam\u0259tind\u0259 t\u0259tbiq olunan m\u00fcasir yana\u015fmalar i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n diqq\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b. M\u00f6vzu \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 n\u0259z\u0259ri bilikl\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, real praktik n\u00fcmun\u0259l\u0259r \u0259sas\u0131nda geni\u015f izahlar verilib v\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 maraqland\u0131ran \u00e7oxsayl\u0131 suallar cavabland\u0131r\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130nteraktiv formada ke\u00e7iril\u0259n t\u0259limd\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r m\u00fczakir\u0259 olunub:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Enerjiy\u0259 q\u0259na\u0259tin karbon emissiyalar\u0131n\u0131n azald\u0131lmas\u0131nda \u0259n effektiv v\u0259 iqtisadi bax\u0131mdan \u0259lveri\u015fli vasit\u0259 kimi rolu<\/li>\n\n\n\n<li>Elektrik stansiyalar\u0131nda istifad\u0259 olunan m\u00fcxt\u0259lif enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin karbon emissiyalar\u0131na t\u0259siri<\/li>\n\n\n\n<li>\u201cSmart factory\u201d, IoT, s\u00fcni intellekt v\u0259 Digital Twin texnologiyalar\u0131n\u0131n s\u0259nayed\u0259 enerji s\u0259m\u0259r\u0259liliyinin art\u0131r\u0131lmas\u0131ndak\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259ti<\/li>\n\n\n\n<li>Karbon tutma texnologiyalar\u0131 (CCS v\u0259 DAC) v\u0259 birba\u015fa atmosferd\u0259n karbonun tutulmas\u0131 imkanlar\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Karbon bazar\u0131, karbon kreditl\u0259ri v\u0259 emissiya kvotalar\u0131 aras\u0131ndak\u0131 f\u0259rql\u0259r<\/li>\n\n\n\n<li>Karbon vergisi v\u0259 emissiya ticar\u0259ti sistemi (ETS) mexanizml\u0259rinin mahiyy\u0259ti<\/li>\n\n\n\n<li>Ya\u015f\u0131l hidrogenin istehsal\u0131 v\u0259 s\u0259nayed\u0259 t\u0259tbiq perspektivl\u0259ri<\/li>\n\n\n\n<li>4R modeli v\u0259 d\u00f6vri iqtisadiyyat prinsipl\u0259rinin praktik t\u0259tbiqi n\u00fcmun\u0259l\u0259ri<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>T\u0259lim \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 qlobal trendl\u0259r v\u0259 innovativ yana\u015fmalar geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil olunub, i\u015ftirak\u00e7\u0131lar aras\u0131nda f\u0259al m\u00fczakir\u0259l\u0259r apar\u0131l\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, bu kimi t\u0259liml\u0259rin ke\u00e7irilm\u0259si t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin v\u0259 g\u0259nc m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin davaml\u0131 inki\u015faf, ya\u015f\u0131l iqtisadiyyat v\u0259 m\u00fcasir s\u0259naye yana\u015fmalar\u0131 \u00fczr\u0259 bilik v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonda i\u015ftirak\u00e7\u0131lar t\u0259limin y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 t\u0259\u015fkil olundu\u011funu vur\u011fulay\u0131b, bu istiqam\u0259td\u0259 t\u0259dbirl\u0259rin davaml\u0131 ke\u00e7irilm\u0259sinin vacibliyini qeyd edibl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn Ming\u0259\u00e7evir D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 T\u0259bi\u0259t elml\u0259ri kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi M\u0259mm\u0259dova Fatim\u0259 V\u00fcqar q\u0131z\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cS\u0259nayed\u0259 karbon v\u0259 resurs idar\u0259etm\u0259si \u00fczr\u0259 qlobal yana\u015fmalar\u201d m\u00f6vzusunda maarifl\u0259ndirici t\u0259lim t\u0259\u015fkil olunub. T\u0259lim zaman\u0131 s\u0259naye sektorunda iqlim d\u0259yi\u015fikliyi il\u0259 m\u00fcbariz\u0259, karbon emissiyalar\u0131n\u0131n azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 resurslardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 istiqam\u0259tind\u0259 t\u0259tbiq olunan m\u00fcasir yana\u015fmalar i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n diqq\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131b. M\u00f6vzu \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 n\u0259z\u0259ri bilikl\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":92074,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"_eb_attr":"","ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[92073,92074,92075,92076,92077,92078],"footnotes":""},"categories":[87],"tags":[],"class_list":["post-92072","post","type-post","status-publish","format-gallery","has-post-thumbnail","hentry","category-fizika-xbrlr","post_format-post-format-gallery","entry","has-media"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/92072","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=92072"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/92072\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":92079,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/92072\/revisions\/92079"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/92074"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=92072"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=92072"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mdu.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=92072"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}