Müasir təhsil, doğru seçim, uğurlu karyera

Mexanika kafedrası

“Mexanika” kafedrası 1991-ci ildə   Azərbaycan Sənaye Universiteti Mingəçevir filialının direktorunun əmri ilə “Mühəndis qrafikası və layihələndirmə” adı ilə fəaliyyətə başlamışdır.

Kafedra bu təhsil ocağının fəaliyyət göstərdiyi Azərbaycan Sənaye Universiteti Mingəçevir filialı, Mingəçevir Energetika İnstitutu və Mingəçevir Politexnik İnstitutu adları ilə zaman-zaman dəyişərək bu gündə Mingəçevir Dövlət Universiteti olaraq gənc mütəxəssisləri yetişdirməkdədir. Kafedra “Mühəndis qrafikası və layihələndirmə”, “Elekromexanika”, “Ümumtexniki fənlər”, “Maşınqayırma və ümumitexniki fənlər”, “Nəqliyyat və istehsalt texnikası”, “Nəqliyyat və idman”, “Nəqliyyat mühəndisliyi və xüsusi fənlər” kafedraları adı ilə fəaliyyət göstərmişdir.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 24.07.2015-ci il tarixli müvafiq sərəncamı ilə Mingəçevir Politexnik İnstitutunun bazasında Mingəçevir Dövlət Universiteti yaradılmışdır. Buna uyğun olaraq, yenidən formalaşan “Nəqliyyat və maşın mühəndisliyi” kafedrası, universitetin rektorunun müvafiq əmri ilə fəaliyyətini davam etmiş və “Mexanika” kafedrası adlandırılmışdır.

Kafedrada 2016-2020-ci illər üçün bir istiqamət üzrə “Konstruksiyaların texniki səviyyəsinin tədqiqi və yüksəldilməsi problemləri” elmi-tədqiqat işi probleminin araşdırılmış, 2021-2025-ci illər üzrə isə iki problem üzrə“Konstruksiyaların texniki səviyyəsinin yüksəldilməsi və şəhər nəqliyyatında avtomobil daşımalarının və yol hərəkətinin təşkilinin təkmilləşdirilməsi” elmi-tədqiqat işinin araşdırılması planlaşdırılmışdır.

Kafedranın nəzdində bakalavr və magistr səviyyələrində aşağıdakı  ixtisaslar üzrə mütəxəssis hazırlanır:

1.050643-  Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi

  1. 050622 – Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi
  2. 050638 – Sənaye mühəndisliyi (Yeni)
  3. 050632 – Nəqliyyat mühəndisliyi (Yeni)
  4. 060622 – Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi

Magistratura səviyyəsində  060622-“Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi” ixtisası üzrə mütəxəssis hazırlanır.

Bakalavriat səviyyəsinin, 050622-“Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi” və 050643-“Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi” ixtisasları üzrə Təhsil Proqramı “Təhsil haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa, Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarları ilə təsdiq olunmuş “Ali təhsil pilləsinin dövlət standartı və proqramına”, “Bakalavriat təhsilinin məzmunu və təşkili Qaydaları”nın tələblərinə və “Ali təhsilin bakalavriat səviyyəsi üzrə ixtisasların Təsnifatı”na uyğun hazırlanmışdır. Kafedranın ixtisaslarının bütün fənləri üzrə dərsliklər, dərs vəsaitləri, laboratoriya işləri və layihələrinin yerinə yetirilməsi üçün metodik göstərişlər vardır. Lazımı hallarda kafedrada olan ədəbiyyatlar, eləcə də müəllimlərin şəxsi kitabxana fondunun ədəbiyyatları da tələbələrin sərəncamına verilir. Kafedra ixtisaslaşdırılmış auditoriyalara malikdir. “Yerüstü nəqliyyat mühəndisliyi” ixtisas fənləri və ümumtexniki fənlər üzrə 25 ədəd fənn proqramına Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin qrifi verilmişdir.

050632-“Nəqliyyat mühəndisliyi”, 050638-“Sənaye mühəndisliyi”, 050622-“Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi” və 050643-“Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi” ixtisasları üzrə xarakreristika aşağıdakıları özündə birləşdirir:

- bakalavrın fundamental və peşə hazırlığına uyğun olaraq ixtisası üzrə iş sahələrində peşə fəaliyyətinə, eləcə də ixtisası üzrə magistraturada təhsil almağa hazır olmalıdır;

- mülkiyyət formasından və tabeleyindən asılı olmayaraq peşəsinə və ixtisas dərəcəsinə uyğun gələn istənilən istehsal sahələri, təşkilatlar, idarələr, müəssisələr, birliklər və s. sferalarda işləyə bilməlidir;

- mövcud qaydalara riayət olunmaqla müxtəlif təhsil müəssisələrində çalışa bilməlidir.

Kafedrada bakalavr səviyyəsi ilə yanaşı 2016/2017-ci tədris ilindən magistr təhsil səviyyəsi 060622-“Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi” ixtisası üzrə Azərbaycan  Respublikası Nazirlər Kabinetinin 12 yanvar 2009-cu il tarixli 08 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş qeyd olunan ixtisas fəaliyyət göstərir.

İxtisaslar haqqında 

Kafedranın nəzdində bakalavr səviyyəsində aşağıdakı ixtisaslar üzrə bakalavriat səviyyəsində mütəxəssis hazırlanır:
1.050638 Sənaye mühəndisliyi
2.050632 Nəqliyyat mühəndisliyi
3.050622 Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi
4.050643 Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi

Magistratura səviyyəsində isə 060622 Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi ixtisası üzrə mütəxəssis hazırlanır.

Bakalavriat səviyyəsinin, 050622 Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi və 050643 Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi ixtisasları üzrə Təhsil Proqramı “Təhsil haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa, Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarları ilə təsdiq olunmuş “Ali təhsil pilləsinin dövlət standartı və proqramına”, “Bakalavriat təhsilinin məzmunu və təşkili Qaydaları”nın tələblərinə və “Ali təhsilin bakalavriat səviyyəsi üzrə ixtisasların Təsnifatı”na uyğun hazırlanmışdır. Kafedranın ixtisaslarının bütün fənləri üzrə dərsliklər, dərs vəsaitləri, laboratoriya işləri və layihələrinin yerinə yetirilməsi üçün metodik göstərişlər vardır. Kafedra ixtisaslaşdırılmış auditoriyalara malikdir. İxtisas fənləri və ümumtexniki fənlər üzrə 28 ədəd fənn proqramına Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin qrifi verilmişdir.

050622-Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi və 050643-Çoxişlənən malların texnologiyası mühəndisliyi ixtisası üzrə xarakreristika aşağıdakıları özündə birləşdirir:

- bakalavrın fundamental və peşə hazırlığına uyğun olaraq ixtisası üzrə iş sahələrində peşə fəaliyyətinə, eləcə də ixtisası üzrə magistraturada təhsil almağa hazır olmalıdır;

- mülkiyyət formasından və tabeleyindən asılı olmayaraq peşəsinə və ixtisas dərəcəsinə uyğun gələn istənilən istehsal sahələri, təşkilatlar, idarələr, müəssisələr, birliklər və s. sferalarda işləyə bilməlidir;

- mövcud qaydalara riayət olunmaqla müxtəlif təhsil müəssisələrində çalışa bilməlidir.

Kafedrada bakalavr pilləsi ilə yanaşı 2016/2017-ci tədris ilindən magistr təhsil pilləsində 060622-Yerüstü nəqliyyat vasitələrinin mühəndisliyi ixtisası üzrə Azərbaycan  Respublikası Nazirlər Kabinetinin 12 yanvar 2009-cu il tarixli 08 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş qeyd olunan ixtisas da fəaliyyət göstərir.

Azərbaycan Respublikası Nazirlər kabinetinin 11 fevral 2019-cu il tarixli 45 nömrəli qərarı ilə “Ali təhsilin bakalavriat səviyyəsi üzrə ixtisasların Təsnifatı”na əsasən (15 sentyabr 2019 tarixdən qüvvədə olan) Mingəçevir Dövlət Universitetində I ixtisas qrupuna aid olan (6.Texniki və texnoloji ixtisaslar qrupu-cəmi 40 ixtisas) “Mexanika” kafedrasında kadr hazırlığı aparılan  ixtisaslar barədə məlumat:

Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi F-370 nömrəli 13.08.2020-ci il tarixli qərarı ilə təsdiq edilmiş bakalavriar səviyyəsininin ixtisas üzrə təhsil proqramına əsasən;

İxtisasın (proqramın) şifri və adı: 050632 – Nəqliyyat  mühəndisliyi

Mühəndislik ixtisasları üzrə Təhsil Proqramları, “Təhsil haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanununa”, Azərbaycan respublikasının Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarları ilə təsdiq olunmuş “Ali təhsil pilləsinin dövlət standartı və proqramı”na, “bakalavriat təhsilinin məzmunu və təşkili Qaydaları”nın tələblərinə və “Ali təhsilin bakalavriat səviyyəsi üzrə ixtisasların Təsnifatı”na əsasən kadr hazırlığı aparılır. Bu ixtisaslar üzrə xarakteristika aşağıdakıları özündə birləşdirir:

  • bakalavrın fundamental və peşə hazırlığına uyğun olaraq ixtisas üzrə iş sahələrində peşə fəaliyyətinə, eləcə də ixtisas üzrə magistraturada təhsil almağa hazır olmalıdır,
  • mülkiyyət formasından və tabeliyindən asılı olmayaraq peşəsinə və ixtisas dərəcəsinə uyğun gələn istənilən istehsal sahələri, təşkilatlar, idarələr, müəssisələr, birliklər və s. sferalarda işləyə bilməlidir,
  • mövcud qaydalara riayət olunmaqla müxtəlif təhsil müəssisələrində çalışa bilməlidir.

050632 - “Nəqliyyat mühəndisliyi” ixtisası üzrə hazırlanan mütəxəssis peşə fəaliyyətinə uyğun olaraq məzunlar yerüstü nəqliyyat vasitələrinin və dəmiryol nəqliyyat vasitələrinin və dəmiryol nəqliyyatı hərəkət vasitələrinin, onların aqreqat və mexanizmlərinin, texnoloji avadanlıq və komplekslərinin, idarəetmə sistemləri və cihazlarının tədqiqi, layihələndirilməsi, istehsalı, istismarı, servisi və təmiri müəssisələrində, yerüstü nəqliyyat və dəmir yolunun infrastruktur və idarəetmə şəbəkəsində, nəqliyyatla əlaqədar qəza, fövqəladə hallar və təbii fəlakətlərin nəticələrinin ləğvi proseslərini həyata keçirən təşkilatlarda, şəhər nəqliyyat və dəmir yol nəqliyyatının planlaşdırılmasını, yol hərəkətinin təşkilini, nizamlanmasını və idarə edilməsini həyata keçirən, nəqliyyat vasitələrinin təhlükəsizliyini təmin edən, avtotexniki ekspertizasını aparan, şəhər sərnişin daşımalarının hərəkət təhlükəsizliyini təmin edən müəssisə və təşkilatlarda və qeyd edilən sahələri əhatə edən tədris müəssisələrində işləyə bilərlər.

  • Nəqliyyat sektorunda “layihə-konstruktor”, “İstehsal-texnoloji” və “Təşkilati-inzibatçılıq” səhələrində də işləyə bilərlər. Bunlara yerüstü nəqliyyat vasitələrinin, nəqliyyat-texnoloji komplekslər və avadanlıqlar və onların təmiri, modernizasiyası və modifikasiya edilməsi, nəqliyyat vasitələrinin istehsalı, nəqliyyat vasitələrinin infrastrukturu üzrə texniki və texnoloji sənədlərin işlənməsi, yol hərəkətinin təşkili və təhlükəsizliyinin təmin olunması, texniki servisin yerinə yetirilməsi və s. aiddir.

İxtisasın (proqramın) şifri və adı: 050638 - “Sənaye mühəndisliyi” ixtisası üzrə hazırlanan mütəxəssis peşə fəaliyyətinə uyğun olaraq;

  • Sənaye mühəndislərinin işləyə biləcəyi sektorlar:
  • Avtomobil, Tekstil, İstehsalat, İT, Maliyyə,Konsaltinq, Elektrik, Elektronika, Mədən və metal sənayesi, Telekommunikasiya, Tikinti, Qida, Kimya, Xidmət, Təhsil, Loqistika, Nqliyyat, Turizm, Səhiyyə, Enerji və s. Sənaye Mühəndislərinin işləyə biləcəyi sahələr arasındadır.
  • Sənaye mühəndislərinin işləyə biləcəyi bölmələr:
  • İstehsal planlaşdırma, logistika, keyfiyyət menecmenti, marketinq və satış, satınalma, insan resursları, məhsul və prosesin inkişafı, maliyyə planlaşdırma, tədqiqat və inkişaf, akademik karyera, innovasiya tətbiqləri, məlumatların idarə olunması və s. sahələr Sənaye Mühəndislərinin işləyə biləcəyi sahələr arasındadır.

Sənaye sektorunda tekstil müəssisələrində, maşın, qurğu və avadanlıqların istismarında, yarımfabrikat istehsalında, yüngül sənaye məhsullarının xammal tədarük müəssisələrində, çeşidlənmə və istehsal işlərinin planlanması və standartlaşdırılması və s. işlərdə fəaliyyət göstərə bilərlər. Sənaye mühəndisliyi ixtisasın kadr təminatının yaradılmasında məqsəd  əsasən Mingəçevir Dövlət Universitetinin yerləşdiyi regionun ən böyük müəssisələrindən biri olan “Mingəçevir Tekstil” MMC-nin ixtisaslı kadrlarla təmin olunmasıdır. Sənaye  mühəndisliyi ixtisası XX əsrin əvvəllərində universitetlər tərəfindən tədris olunmağa başlanılmışdır. ABŞ-da bu təhsil ilk dəfə olaraq 1908-ci ildə tətbiq olunur. 1926-cı ildə Berlin TU-da da eyni istiqamətli ixtisas tədris olunmağa başlayır. Bu ixtisas ilk vaxtlarda “İqtisadiyyat və texnika” adlanırdı və elə də yaxşı qarşılanmırdı. 60-cı illərin sonuna qədər bu ixtisası çox az universitetlər tədris edirdi. Daha sonra adı Sənaye mühəndisliyi olaraq dəyişdirilir. Bu gün isə çox geniş yayılmışdır. Azərbaycanda ixtisas bir o qədər tanınmasa da, çox maraqlı və dəyərli ixtisasdır. Karyera perspektivliyi baxımından ABŞ-da 3-cü yerdədir.

Qeyd: Sənaye mühəndisliyidavamlı inkişafın idarə edilməsi eyni ixtisasdır. Aralarındakı fərq Sənaye mühəndisliyi ixtisasına 1-ci qrup, davamlı inkişafın idarə olunmasına isə 2-ci qrup imtahanı ilə daxil olmaq olur. Bundan başqa 1-ci qrupda ixtisas üzrə texniki fənlərə üstünlük verilir, 2-ci qrupda isə daha çox iqtisadi fənlərə üstünlük verilir.

Ixtisasın qısa təsviri:Sənaye mühəndisliyi insan,avadanlıq, bilik, inteqrasiya, enerji, material, zaman və proses kimi qaynaqların ən yüksək səviyyədə istifadə olunması və sənaye işlərində keyfiyyətin artırılması ilə məşğul olan mühəndisliyin bir sahəsidir. Sənaye mühəndisliyi riyazi, fiziki, sosial və mühəndislik elmlərinin sintezi ilə təsvir edilir. Hazırlama sistemlərinin tətbiqində bu sahə vaxtın azaldılması, pul, material, enerji və başqa resursların qənaətini əldə etməyə imkan verir. Sənaye mühəndisliyi yeni istehsalın yaradılması və daha da inkişaf etdirilməsi və ya mövcud istehsalın yenidən qurulması və modernləşdirilməsinə yönəldilmiş xidmətlər kompleksidir. Mühəndislik bu prosesin yalnız texniki tərəfini deyil, həm də bir müəssisənin xüsusiyyətlərini nəzərə alaraq tam hüquqlu strateji planlaşdırmanı nəzərdə tutur. Sənaye mühəndisliyi müəssisənin rifahına nail olmaq üçün ən müasir və effektiv yolların məcmusu hesab edilir

Mahir  İsmayılov

tex.f.d. dosent  (Kafedra  müdiri)

im_mair1975@mail.ru

mahir.ismayilov@mdu.edu.az

Əsgər  Tağızadə

tex.e.d. professor

asger-tagizade@rambler.ru

asgar.taghizada@mdu.edu.az

Ofelya Məmmədova

mem.f. dosent

ofeliya.mdu@gmail.com

ofelya.mammadova@mdu.edu.az

Mustafa  Məmmədov

tex.f.d. dosent

mustafamammadov06021952@mail.ru

mustafa.mammadov@mdu.edu.az

Vüqar Mustafayev

tex.f.d. dosent

mustafayev.vugar@mail.ru

vuqar.mustafayev@mdu.edu.az

Əlləz  Əliyev

tex.f.d. dosent

allaz_aliev@mail.ru

allaz.aliyev@mdu.edu.az

Oqtay  Məmmədov

baş müəllim

oqtay.mamedov@mdu.edu.az

oqtay.mammadov@mdu.edu.az

Rövşən Mustafayev

baş müəllim

rovshan.mustafayev@mdu.edu.az

Ariz Abbasov

baş müəllim

ariz.abbasov@mdu.edu.az

İlham Məmmədov

müəllim

ilqam_2228@mail.ru

ilham.mammadov2@mdu.edu.az

Şəfa Əliyeva

müəllim

shefaaliyeva2020@gmail.com

shafa.aliyeva@mdu.edu.az

Sima  Mahmudova

müəllim

sima.mahmudova.71@mail.ru

sima.mahmudova@mdu.edu.az

Qaragöz Kərimov

müəllim

qaragoz.karimov@mdu.edu.az

Xəyalə Hüseynzadə

laborant

Khayala.huseynzada@gmail.com

xayala.huseynzada@mdu.edu.az

  

Mexanika kafedrasının aşağıda qeyd olunan kabinetləri vardır:

 II tədris korpusu, 102,  104, 203, 204 nömrəli otaqlar.

1.Tərsimi həndəsə və mühəndis qrafikası-203
2.Tətbiqi mexanika-204
3.Avtomobillərin konstruksiyası-104
4.Mülki müdafiə və tibbi biliklərin əsasları-102

1.Qəhrəmanov S.Ə., Mustafayev V.S., Avtomatlaşdırmanın əsasları, Dərs vəsaiti. 2021

2. Məmmədova O.İ., Tərsimi həndəsə və mühəndis qrafikası, Dərslik, 2021

Çap olunmuş vəsaitlər haqqında (dərslik, dərs vəsaiti)

  1. Məmmədov R.K., Məmmədov H.S., Gümayev M.H. Fasiləsiz nəqliyyat maşınları. Dərslik. Bakı, 1997, s.584.
  2. Abdullayev A.H., Gümayev M.H., Məmmədov H.S. Tətbiqi mexanika. Dərslik. Bakı, 2013, s.691.
  3. Məmmədov R.K., Gümayev M.H. Mexaniki ötürmələr. Bakı, 1996, s.96.
  4. Məmmədova O.İ. Mühəndis qrafikası. Bakı, 2000, s.170.
  5. İbrahimov N.Y., Mustafayev R.P. Maşın hissələrinin texnologiyası və avadanlıqları” I hissə, Bakı, 2002, s.197.
  6. Abdullayev A.H., Məmmədov R.K., Gümayev M.H. Maşın detalları və konstruksiyaetmənin əsasları. 2002, 2003, s.461.
  7. Heydərov Ş.Ə. Turizmdə nəqliyyat xidmətlərinin təşkili. Bakı, 2011, s.148.
  8. Əliyev Q.Ə., Məsiyev H.Ə. Əməyin mühafizəsi və həyat fəaliyyətinin təhlükəsizliyi. Bakı, 2004, s.94.
  9. Ahəngari Ə.S. Avtomobillərin nəzəriyyəsi. Mingəçevir, 2008. s.295.
  10. Mustafayev V.S. Maşınların etibarlılığının əsasları. Mingəçevir, 2014. s.154.
  11. İsmayılovun M.B. “İstilik elektrik stansiyalarının buxar və qaz turbinləri” Dərs vəsaiti. Mingəçevir, 2014. səh. 100.
  12. İsmayılovun M.B. “Qazodinamika” Dərs vəsaiti. Mingəçevir, 2018. səh. 114.
  13. Gümayev M.H., Məmmədov H.S. T29.01 Maşın istehsalının texnologiyası ixtisası üzrə təcrübələrin proqramı və onların seçilməsinə dair metodik göstərişlər, 1997.
  14. Məmmədova O.İ. T100000 Yerüstü nəqliyyat maşınları və nəqliyyatın istismarı,  T040000 İstilik energetikası, maşın və qurğuları istiqamətlərində. Tərsimi həndəsə, mühəndis və maşın qrafikası fənninin Maşın qrafikası hissəsi üzrə laboratoriya işləri və onların yerinə yetirilməsi üzrə metodik göstəriş. 2008.
  15. Mustafayev V.S. Maşınların etibarlılığı. Metodik vəsait. 2008.
  16. Məmmədov H.S. Maşınların etibarlılığı. Metodik vəsait. 2010.
  17. Mustafayev V.S. Maşınqayırma məmulatlarının keyfiyyəti. Metodik vəsait. 2011.
  18. Gümayev M.H., Məmmədov O.M. 050612 Maşın mühəndisliyi ixtisası üzrə bakalvr təhsil pilləsində təhsil alan tələbələrin təcrübə keçmələri üçün Proqram və metodik göstəriş 2011.